ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ 16

Έν τω σκοπώ του να καταστρέψωμεν πάσαν ξένην πρός ημάς συγκεντρωτικήν δύναμιν , θα καταργήσωμεν τα Πανεπιστήμια, άτινα αποτελούσι τον πρώτον σταθμόν του Συγκεντρωτισμού , και θα ιδρύσωμεν νέα τοιαύτα υπό νεάν μορφήν. Οι Πρύτανεις των και οι καθηγηταί των θα προπαρασκευάζωνται μυστικώς διά το έργον των διά μυστικών και λεπτομερών προγραμμάτων ενεργείας και πράξεων , εκ των οποίων δεν θα δύνανται  να παρεκλίνωσιν ουδέ κατά κεραίαν . Θα διορίζωνται με εντελώς ιδιαιτέραν προσοχήν και θα εξαρτώνται εξ ολοκλήρου εκ της Κυβερνήσεως. Αποκλείομεν εκ της διδασκαλίας το πολιτικόν δίκαιον , ως και πάν ότι αφορά τα πολιτικά ζητήματα. Τα ζητήματα ταύτα θα διδάσκωνται μόνον είς δεκάδας τινάς προσώπων εκλεγμένων λόγω εξεχόντων προσόντων.

Έκ των πενεπιστημίων δεν πρέπει ν΄αποφοιτώσι παιδάρια συντάσσοντα συνταγματικά νομοσχέδια καθ΄όν τρόπον θα συνέθετον κωμωδίας ή τραγωδίας , και ασχολούμενα με πολιτικά ζητήματα από τα οποία και οι γονείς των ακόμη δεν αντιλαμβάνονται. Η κακή γνώσις την οποίαν οι περισσότεροι των ανθρώπων έχουσι περί των πολιτικών ζητημάτων δημιουργεί ουτοπιστάς και κακούς πολίτας. Δύνασθε και μόνοι σας ν΄αντιληφθήτε είς ποίαν κατάστασιν έφερε τους Χριστιανούς η γενική μόρφωσιν των. Ηναγκάσθημεν να εισαγάγωμεν είς την μόρφωσιν των όλας τας αρχάς αίτινες τόσον καλώς εξησθένησαν την κοινωνικήν των τάξιν. Όταν θα ευρισκώμεθα όμως εν τη αρχή θ΄αποκλείσωμεν από την εκπαίδευσιν παν ότι δύναται να προκαλέση ταραχάς και θα δημιουργήσωμεν από την νεολαίαν παίδας υπακούοντας είς τούς Νόμους και αγαπώντας τον κυβερνώντα αυτούς ως έν στήριγμα καί ελπίδα ειρήνης και ευτυχίας.

Θ΄αντικαταστήσωμεν τον Κλασικισμόν , καθώς και πάσαν μελέτην της αρχαίας Ιστορίας,  ήτις παρασκευάζει περισσότερα κακά παρά καλά παραδείγματα, δια της μελέτης του προγράμματος  του μέλλοντος. Θα διαγράψωμεν από την μνήμην των ανθρώπων όλα τα μη ευχάριστα είς ημάς γεγονότα των παρελθόντων αιώνων , διατηρούντες εξ αυτών μόνον εκείνα τα οποία ζωγραφίζουσι τα σφάλματα των χριστιανικών κυβερνήσεων. Ο Πρακτικός βίος της φυσικής Κοινωνικής Τάξεως, αί σχέσεις των ανθρώπων μεταξύ των , η μη υποχρέωσις του αποφεύγειν τα κακά εγωϊστικά παραδείγματα τα οποία σπείρουσι τον σπόρον του κακού και άλλα όμοια παιδαγωγικού χαρακτήρος παραδείγματα θα είναι είς την πρώτην γραμμήν του εκπαιδευτικού προγράμματος , όπερ θα διαφέρει δι΄έκαστον επάγγελμα και εν ουδεμία πρόφασει θα γενικεύη την εκπαίδευσιν. Ο τρόπος ούτος της θέσεως του ζητήματος έχει όλως ιδιαιτέραν σπουδαιότητα.

Εκάστη κοινωνική τάξις οφείλει να διαπαιδαγωγήται εντός αυστηρών καθωρισμένων ορίων , αναλόγως του προορισμού ή της εργασίας , δια την οποία προωρίσται. Αί τυχόν μεγαλοφυίαι κατώρθωσαν και θα κατορθώνουν πάντοτε να  διολισθένωσιν από τάξεως είς τάξιν. Το να επιτραπή είς ξένας κλάσεις διείσδυσις ατόμων άνευ αξίας και η παρ΄αυτών κατάληψις θέσεων , αίτινες λόγω γεννήσεως και επαγγέλματος , ανήκουσιν είς τάς κλάσεις ταύτας , ένεκα αυτών των εξερετικών περιστάσεων , είναι αληθής τρέλλα. Γνωρίζετε είς τι κατέληξε το τοιούτον παρά τοίς χριστιανοίς οι οποίοι επέτρεψαν τον δεινόν τούτον παραλογισμόν.

Ίνα η Κυβέρνησις καταλάβη την αρμόζουσα αυτή θέσιν , είς την καρδίαν και τα πνεύματα των υπηκόων της , οφείλει, εφ΄όσον θα διαρκή να διδάσκη είς όλον τον λαόν εν τοίς σχολείοις και ταίς Δημοσίαις πλατείαις ποία είναι η σπουδαιότης αυτής, ποιά τα καθήκοντα της , δια τίνος μέσου ή δραστηριότης της φέρει το καλόν του λαού.

Θα καταργήσωμεν πάσαν ελευθέραν μόρφωσιν . Οι φοιτηταί θα έχωσι το δικαίωμα να συναθροίζωνται μετά των γονέων των είς τα σχολικά Ιδρύματα όπως είς τας Λέσχαας . Κατά τας συγκεντρώσεος ταύτας και κατά τας εορτάς , οι καθηγηταί θα κάμνωσι διαλέξεις δήθεν ελευθέρας περί των σχέσεων των ανθρώπων πρός αλλήλους , περί των Νόμων της μιμήσεως , περί των υπό του άνευ ορίων ανταγωνισμού προκαλουμένων κακών , τέλος περί της φιλοσοφίας των νέων θεωριών , των αγνώστων εισέτι είς τον κόσμον. Τάς θεωρίας ταύτας θα ανάγωμεν είς δόγμα και θα χρησιμοποιήσωμεν πρός τον σκοπόν του να φέρωμεν τους ανθρώπους είς την Πίστιν μας. Όταν θα τελειώσω την έκθεσιν του προγράμματος ενεργείας μας εν τω παρόντι και τω μέλλοντι , θα σας είπω τας βάσεις των θεωρειών τούτων.

Έν ολίγοις γνωρίζοντες εκ της πείρας πολλών αιώνων , ότι οι άνθρωποι ζώσι και διευθύνονται υπό ιδεών και ότι αι ιδέαι μεταδίδονται είς αυτούς δια μορφώσεως διδομένης μετά ίσης καθ΄όλους τους αιώνας επιτυχίας , αλλά με διαφορετικά , εννοείται , μέσα θ΄απορροφήσωμεν και προσαρμόσωμεν πρός το συμφέρον μας τας τελευταίας αναλαμπάς της ελευθέρας σκέψεως την οποίαν από μακρού χρόνου ήδη κατευθύνομεν πρός τα πράγματα και ιδέας αίτινες μας χρειάζονται. Το σύστημα της καταπνίξεως της σκέψεως ετέθη ήδη έν εφαρμογή διά της μεθόδου ήτις εκλήθη " διδασκαλία δι΄εικόνων " και ήτις θα μεταβάλη τους χριστιανούς είς πειθήνια ζώα μη σκεπτόμενα και αναμένοντα την δι΄εικόνων παράστασιν των πραγμάτων διά να τα αντιληφθώσιν.

 

Είς την Γαλλίαν είς έκ των καλλιτεχνών πρακτόρων μας ο Bourgeois, εκήρυξεν ήδη το νέον πρόγραμμα της δι΄εικόνων εκπαιδεύσεως.